افزایش چشمگیر مشارکت مردمی در اعتکاف؛ پیشبینی حضور یک و نیم میلیون معتکف در مساجد کشور
در آستانه برگزاری مراسم معنوی اعتکاف، ستاد مرکزی اعتکاف از پیشبینی حضور بیسابقه حدود یک و نیم میلیون نفر از اقشار مختلف مردم در بیش از ۱۰ هزار مسجد سراسر کشور خبر داد. این رویداد عبادی که هر ساله با استقبال گستردهای همراه است، به گفته مسئولان، به فرصتی راهبردی برای تعمیق هویت دینی، تقویت سرمایه فرهنگی و ایجاد ظرفیتهای تربیتی برای نسل جوان ایران بدل شده است.
تصویر: 
رشد فزاینده اعتکاف؛ مشارکت میلیونی در ۱۰ هزار مسجد
حجتالاسلام والمسلمین سید باقر تکیهای، قائممقام ستاد مرکزی اعتکاف، با اشاره به اقبال عمومی روزافزون به مراسم اعتکاف در سالهای اخیر، اعلام کرد که امسال بیش از ۱۰ هزار مسجد در سراسر کشور میزبان این آیین معنوی خواهند بود. وی با بیان اینکه آمار پیشبینی شده برای امسال، یعنی ۱.۵ میلیون معتکف، رشد قابل توجهی نسبت به سال گذشته (حدود ۱.۲۵ میلیون نفر) نشان میدهد، بر نقش محوری این مراسم در پویایی معنوی جامعه تاکید کرد. این مشارکت گسترده، بهویژه در میان اقشار مختلف، بیانگر جایگاه عمیق اعتکاف در فرهنگ دینی و اجتماعی ایرانیان است.
حضور پررنگ زنان و برنامههای اختصاصی برای معتکفین
تحلیلهای آماری نشان میدهد که بانوان با تشکیل ۶۱ درصد از شرکتکنندگان، سهم چشمگیری در مراسم اعتکاف دارند. این حضور پررنگ، زمینهساز طراحی و اجرای برنامههای ویژه و مساجد اختصاصی برای گروههای سنی و اجتماعی متفاوت شده است. از جمله این ابتکارات میتوان به مساجد ویژهی دانشآموزان (پسر و دختر)، دانشجویان و برنامههای مخصوص مادر و دختر اشاره کرد که ضمن ترویج فرهنگ دینی، به دغدغههای خانوادهها نیز پاسخ میدهد.
فرآیند ثبتنام برای مراسم اعتکاف از ۲۵ تا ۲۸ آذرماه سال جاری از طریق سامانه الکترونیکی ستاد مرکزی اعتکاف انجام میشود. پذیرش متقاضیان بر اساس ظرفیت هر مسجد و اولویت زمانی ثبتنام خواهد بود؛ با این حال، در مسجد مقدس جمکران به دلیل حجم بالای استقبال، فرآیند قرعهکشی برای انتخاب معتکفین در نظر گرفته شده است.
اعتکاف؛ تمرین زیست مؤمنانه و تداوم ارتباط معنوی
قائممقام ستاد مرکزی اعتکاف، ماهیت تربیتی و اخلاقی این مراسم را "تمرینی برای زیست مؤمنانه و تجربه همنشینی با خداوند در سه روز متوالی" توصیف کرد. برای تضمین تداوم اثرات معنوی اعتکاف پس از پایان مراسم، شبکهای از "کنشگران معتکف" شکل گرفته است تا ارتباط معنوی و اجتماعی شرکتکنندگان حفظ شده و جامعهای ایمانی و پویاتر شکل گیرد. رویکرد برنامهمحوری و تربیتی، از اصول اساسی ستاد مرکزی در اجرای این مراسم است و به همین منظور، توانمندسازی و آموزش خادمان، مدیران مساجد، مبلغان و مربیان دانشآموزان در اولویت قرار گرفته است.
شعار امسال اعتکاف با عنوان "معنویت، اتحاد و استقامت" انتخاب شده که محور گفتمانی و عملیاتی تمامی برنامهها را تشکیل میدهد. این شعار، نه تنها بر ابعاد فردی و روحانی اعتکاف تاکید دارد، بلکه بُعد اجتماعی و همبستگی آن را نیز برجسته میسازد.
گرامیداشت شهدا در بستر معنوی اعتکاف
امسال، مراسم اعتکاف با مناسبتهای مهمی تقارن یافته است. سیزدهم رجب، سالروز ولادت با سعادت امام علی (ع)، همزمان با سیزدهم دیماه، سالروز شهادت سردار سپهبد حاج قاسم سلیمانی، فرصتی مغتنم برای گرامیداشت شهدای اقتدار در نظر گرفته شده است. به همین مناسبت، یادواره شهدای اقتدار همزمان با مراسم اعتکاف در مسجد امام حسن عسکری (ع) برگزار خواهد شد تا پیوندی میان معنویت اعتکاف و یاد و خاطره ایثارگران شکل گیرد.
جشنواره سراسری اعتکاف؛ پلی میان سنت و نوآوری
در اقدامی دیگر برای تعمیق و گسترش ابعاد فرهنگی اعتکاف، جشنواره سراسری این مراسم در حوزههای متنوعی برگزار میشود. این جشنواره که علاقهمندان میتوانند آثار خود را تا پایان اسفندماه ارسال کنند، به دنبال ایجاد پیوندی عمیقتر میان تجربه معنوی اعتکاف و ابزارهای نوین فرهنگی و رسانهای است.
محورهای اصلی این جشنواره عبارتند از:
علمی و ادبی
هنری و رسانه
تولیدات مبتنی بر هوش مصنوعی (شامل داستان، عکس، کلیپ و سایر فرمتهای خلاقانه)
این گستردگی در قالبها، فرصتی بینظیر برای تمام علاقهمندان فراهم میکند تا روایتهای خود از این تجربه روحانی را با استفاده از ابزارهای معاصر به اشتراک بگذارند. ستادهای مردمی و شوراهای راهبری استانی نیز مسئولیت برنامهریزی، سیاستگذاری، نظارت و ارزیابی این مراسم را بر عهده دارند تا با ارتقای کیفی برنامهها، زمینهساز افزایش کمی و تعمیق اثرگذاری اعتکاف در سطح جامعه باشند.
مطالب مرتبط
- تولیت مسجد جمکران: فضای مجازی، میدان نوین مقابله فرهنگی و کلید ارتباط با نسل امروز است
- مسجد جمکران به کانونی برای طراحی یادمان ملی شهدای مقاومت تبدیل میشود
- مراسم گرامیداشت سالروز شهادت شهید مدافع حرم مهدی ایمانی در قم برگزار شد
- بیستوششمین نمایشگاه هفته پژوهش و فناوری قم با حضور پرشور فناوران گشایش یافت

فاطمه بخشایش، یکی از خبرنگاران پرتلاش و دغدغهمند در مجله خبری «کانون قم» است که با قلمی شیوا و مسئولانه، به پوشش اخبار و رویدادهای این شهر میپردازد. او با تعهد و دقت نظر، در تلاش است تا صدای مردم باشد و به انعکاس مشکلات و پیشرفتهای جامعه کمک کند.