روایت عشاق در طریق الحسین؛ جادهای که میلیونها دل را به هم پیوند میزند
اربعین؛ بزرگترین اجتماع انسانی جهان در دل گرمای ۵۰ درجه و عشق بیپایان به سیدالشهدا
هنوز سپیده بهطور کامل بر پهنه آسمان عراق ننشسته که جاده نجف به کربلا جان میگیرد. نخستین پرتوهای خورشید بر پرچمهای سرخ و سیاهی میتابد که بر فراز عمودها به اهتزاز درآمدهاند و سیل زائران، آرام اما بیوقفه، مسیر عاشقی را از سر میگیرند. اینجا هیچکس از دیگری نمیپرسد از کدام کشور آمده یا به چه زبانی سخن میگوید؛ همه یک مقصد دارند و یک ذکر مشترک بر لبهایشان جاری است: «لبیک یا حسین».
هرچه به روز اربعین نزدیکتر میشویم، نبض جادههای عراق تندتر میزند و میلیونها زائر از ایران، عراق، پاکستان، افغانستان، لبنان، کشورهای حاشیه خلیج فارس، حتی کشورهای اروپایی، آفریقا و آمریکای لاتین، شانه به شانه یکدیگر قدم برمیدارند. گویی تمام جهان، قرار عاشقی خود را در همین جاده گذاشته است؛ طریقی که سالی یکبار، بزرگترین اجتماع انسانی دنیا را در دل خود جای میدهد.
گرمای سوزان و عشقی که خستگی را از یاد میبرد
گرمای سوزان تابستان عراق گاه از مرز ۵۰ درجه نیز فراتر میرود، اما کمتر کسی نشانی از خستگی در چهره دارد. اینجا هر زائری برای خود داستان و روایتی به همراه دارد؛ پیرمردی که عصا در دست گرفته، آرامآرام قدم برمیدارد و هر چند دقیقه، ذکر صلوات بر لب دارد. چند قدم آنطرفتر، نوجوانی با کوله کوچک و پرچمی بر دوش، با شور و شوق از نخستین سفر اربعینش سخن میگوید. مادری، کودک خردسالش را در آغوش گرفته و پدر خانواده، کالسکه را روی آسفالت داغ جاده میراند؛ تصویری که در اربعین دیگر عجیب نیست، بلکه بخشی از روایت همیشگی این راه شده است.
در امتداد مسیر، صدای نوحه و مرثیه از بلندگوهای مواکب شنیده میشود و عطر برنج عراقی، خورشتهای نذری، نان تازه، قهوه عربی و چای زغالی در هوای گرم پیچیده است. خادمان موکبها، پیش از آنکه زائری لب به سخن باز کند، با لبخند از او استقبال میکنند؛ یکی بطری آب خنک تعارف میکند، دیگری شربت و میوه و آنسوتر، جوانانی کفش زائران را واکس میزنند یا پاهای تاولزده آنان را ماساژ میدهند.
از پیرمرد ۳۰ ساله خادم تا پزشکان داوطلب؛ روایت خدمت بیچشمداشت
در یکی از مواکب، پیرمردی عراقی که بیش از سه دهه است به زائران خدمت میکند، میگوید: «تمام سال را برای همین چند روز زندگی میکنم.» اشک در چشمانش حلقه میزند و تأکید میکند که اگر تمام داراییاش را هم برای زائران خرج کند، باز خود را بدهکار سیدالشهدا (ع) میداند.
در یکی از مواکب مسیر نجف به کربلا، امحسن، بانوی عراقی که به همراه اعضای خانوادهاش مشغول پذیرایی از زائران است، میگوید: «تمام سال منتظر این روزها هستیم. وقتی زائری با لبخند از موکب ما عبور میکند، احساس میکنیم بزرگترین پاداش دنیا را گرفتهایم و خدمت به زائران امام حسین (ع) برای ما عبادت است.»
در این میان، امدادگران، پزشکان و نیروهای داوطلب نیز شبانهروز در کنار زائران حضور دارند. درمانگاههای سیار، خودروهای امدادی و ایستگاههای سلامت، بیوقفه در حال خدمترسانی هستند. پزشکی داوطلب که چند روزی است در یکی از درمانگاههای مسیر نجف به کربلا مستقر شده، به زائران توصیه میکند که از لباسهای نخی و سبک استفاده کنند، آب را بهصورت مستمر و در فواصل کوتاه بنوشند و از مصرف آب یا نوشیدنیهای بدون بستهبندی و فاقد شرایط بهداشتی خودداری کنند. همچنین با توجه به گرمای هوا، بهتر است بخش عمده پیادهروی در ساعات غروب، شب و تا پیش از طلوع آفتاب انجام شود تا احتمال گرمازدگی و کمآبی بدن کاهش یابد.
- توصیههای پزشکی به زائران: استفاده از لباسهای نخی و سبک، نوشیدن مداوم آب در فواصل کوتاه، پرهیز از نوشیدنیهای بدون بستهبندی، انجام پیادهروی در ساعات خنک (غروب تا طلوع آفتاب)، همراه داشتن کرم ضدآفتاب و کلاه مناسب
- اهمیت اربعین در یکپارچگی امت اسلامی: اربعین هر سال مرزهای جغرافیایی، زبانی و ملی را درنوردیده و میلیونها دل را با عشق به امام حسین (ع) به هم پیوند میزند و تصویری بیبدیل از همدلی، ایثار و برادری را به نمایش میگذارد.
با نزدیک شدن به کربلا، ازدحام جمعیت لحظهبهلحظه بیشتر میشود. پرچمهای برافراشته، صدای «هیهات منا الذله»، اشکهایی که بیاختیار بر گونهها جاری میشود و نگاههایی که به گنبدهای طلایی دوخته شده، فضایی خلق میکند که توصیف آن در قاب تصویر و واژه نمیگنجد. بسیاری از زائران، با نخستین نگاه به گنبد نورانی امام حسین (ع)، بیاختیار بر زمین مینشینند، سجده شکر به جا میآورند و اشک شوق، صورتهای آفتابسوختهشان را میشوید.
این روزها جادههای عراق فقط راهی برای رسیدن به کربلا نیستند؛ هر عمود، صفحهای از کتاب عاشورا و هر قدم، تجدید بیعتی دوباره با مکتب سیدالشهدا (ع) است. اربعین، روایتی زنده از همدلی، کرامت و ایمان است؛ روایتی که هر سال با حضور میلیونها عاشق از سراسر جهان، باشکوهتر از گذشته نوشته میشود و در پایان همه این مسیرها، تنها یک سلام شنیده میشود: «السلام علیک یا اباعبدالله الحسین (ع)».
فاطمه بخشایش، یکی از خبرنگاران پرتلاش و دغدغهمند در مجله خبری «کانون قم» است که با قلمی شیوا و مسئولانه، به پوشش اخبار و رویدادهای این شهر میپردازد. او با تعهد و دقت نظر، در تلاش است تا صدای مردم باشد و به انعکاس مشکلات و پیشرفتهای جامعه کمک کند.