بازار مسکن در دام آگهیهای جعلی آنلاین؛ قیمتسازی با چند کلیک و انتظارات تورمی در کمین خریداران
نایب رئیس اتحادیه مشاوران املاک با هشدار درباره نقش پلتفرمهای آنلاین در ایجاد انتظارات تورمی در بازار مسکن، گفت که نبود نظارت مؤثر بر این سامانهها و انتشار آگهیهای غیرکارشناسی، زمینهساز قیمتسازی در بازار مسکن شده و مردم را در دام آگهیهای جعلی گرفتار کرده است.
پلتفرمهای آنلاین خانهیاب؛ ابزاری برای شفافیت یا عاملی برای التهابات قیمتی؟
سمانه محرمی نمینی، نایب رئیس اتحادیه مشاوران املاک، با اشاره به نقش دوگانه پلتفرمهای آنلاین خانهیاب در بازار مسکن، اظهار داشت: این سامانهها در اصل میتوانند بهعنوان ابزاری در خدمت شفافیت اطلاعات بازار عمل کنند، اما متأسفانه در شرایط کنونی، به دلیل نبود نظارت مؤثر، به عاملی برای ایجاد انتظارات تورمی و قیمتسازی تبدیل شدهاند. به گفته وی، بسیاری از مالکان قیمتهای درجشده در این سامانهها را نه بر مبنای قیمتهای واقعی و معاملاتی، بلکه بر اساس آگهیهای مشابه و قیمتهای پیشنهادی ثبت میکنند که لزوماً با واقعیت بازار منطبق نیست و این روند، زنجیرهای از قیمتسازی غیرکارشناسی را در بازار مسکن رقم میزند.
غیبت آینه شفاف معاملات؛ وقتی آگهیهای آنلاین جای دادههای واقعی را میگیرند
نایب رئیس اتحادیه مشاوران املاک با تأکید بر اینکه امروز هیچ مرجع شفافی برای ارائه قیمتهای واقعی معاملات به عموم وجود ندارد، خاطرنشان کرد: پیش از سال ۱۴۰۲، اطلاعات تمام معاملات املاک به همراه کد رهگیری در «سامانه املاک و مستغلات» ثبت میشد و اتحادیه مشاوران املاک بر اساس همین دادههای واقعی، امکان تحلیل دقیق بازار و ارائه گزارشهای شفاف از افزایش، کاهش یا ثبات قیمت مسکن را داشت. اما از سال ۱۴۰۲، این اطلاعات از اختیار اتحادیه خارج و در اختیار سازمان ثبت اسناد، سامانه کاتب و وزارت راه و شهرسازی قرار گرفته است و در نتیجه، امروز آینه شفافی برای نمایش وضعیت واقعی قیمتها در مقابل مردم وجود ندارد و آگهیهای آنلاین، نقش پررنگتری در تصمیمگیریهای خریداران و فروشندگان پیدا کردهاند.
قیمتسازی با چند کلیک؛ وقتی یک آگهی غیرکارشناسی، بازار یک منطقه را متورم میکند
محرمی نمینی با اشاره به مکانیسم قیمتسازی در پلتفرمهای آنلاین، توضیح داد: برای مثال، اگر یک سازنده در یک برج مسکونی در غرب تهران، تعداد زیادی واحد را با قیمتهای مشخص آگهی کند، همین موضوع میتواند بر انتظارات قیمتی کل آن منطقه اثر بگذارد و موجب جابهجایی سطح قیمتها شود. مردم نیز با مشاهده این آگهیها، به آنها استناد میکنند و قیمت سایر املاک را با همان ارقام مقایسه میکنند، در حالی که قیمتگذاری در بازار مسکن نیازمند بررسی دقیق مؤلفههای تخصصی است و نمیتوان صرفاً بر مبنای آگهیهای منتشرشده در فضای آنلاین درباره قیمت واقعی املاک قضاوت کرد.
خلأ نظارتی؛ پلتفرمهای آنلاین زیر چتر کدام نهاد فعالیت میکنند؟
نایب رئیس اتحادیه مشاوران املاک با اشاره به چالش نظارتی بر پلتفرمهای آنلاین، تصریح کرد: در حال حاضر افراد بهراحتی میتوانند در این پلتفرمها آگهی ثبت کنند و با درج قیمتهای غیرواقعی، زمینه قیمتسازی در بازار را فراهم آورند. اما زمانی که اتحادیه نسبت به این موضوع ورود میکند، پلتفرمها اعلام میکنند که مجوز فعالیت خود را از اتحادیه مشاوران املاک دریافت نکردهاند و تحت نظارت اتحادیه کسبوکارهای مجازی فعالیت میکنند. در واقع یک فعالیت کاملاً تخصصی و کارشناسی به بستری سپرده شده که الزاماً زیر نظر نهاد تخصصی این حوزه قرار ندارد و همین خلأ نظارتی، یکی از مهمترین عوامل شکلگیری قیمتهای غیرواقعی و انتظارات تورمی در بازار مسکن است.
تفاوت تعرفه آگهی بر اساس مناطق؛ تبعیضی غیرمنطقی در بازار آگهیهای آنلاین
محرمی نمینی در پایان به یکی دیگر از چالشهای پلتفرمهای آنلاین اشاره کرد و گفت: هماکنون هزینه انتشار آگهی در مناطق شمالی شهر با مناطق جنوبی تفاوت دارد، در حالی که ماهیت خدمت ارائهشده یکسان است و پلتفرم صرفاً یک آگهی با قالب و اطلاعات مشخص را منتشر میکند. این تفاوت تعرفهای هیچ توجیه فنی یا خدماتی مشخصی ندارد و موجب ایجاد تفاوتهای غیرمنطقی میان مناطق مختلف میشود. وی تأکید کرد که بازگشت اطلاعات معاملاتی به اتحادیه مشاوران املاک و ایجاد نظارت مؤثر بر پلتفرمهای آنلاین، میتواند تا حد زیادی از قیمتسازی و ایجاد انتظارات تورمی در بازار مسکن جلوگیری کند و شفافیت را به این بازار بازگرداند.
فاطمه بخشایش، یکی از خبرنگاران پرتلاش و دغدغهمند در مجله خبری «کانون قم» است که با قلمی شیوا و مسئولانه، به پوشش اخبار و رویدادهای این شهر میپردازد. او با تعهد و دقت نظر، در تلاش است تا صدای مردم باشد و به انعکاس مشکلات و پیشرفتهای جامعه کمک کند.